CHẠM VÀO NHỮNG MIỀN KÝ ỨC, NỖI ĐAU VÀ CÕI THANH KHÔNG

Trang Thanh (sinh năm 1974, quê Nam Định) tốt nghiệp Khoa Văn học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội, hiện sống và làm việc tại Hà Nội. Chị là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 2023. Trên hành trình sáng tạo, Trang Thanh đã xuất bản các tập thơ Bay lặng im (2008), Mây trắng (2011), Thanh không (2023), ghi dấu ấn bởi giọng thơ giàu suy tưởng, đậm chất nữ tính và tinh thần hướng về cội nguồn, thân phận con người. Chị từng nhận Giải thưởng Lá Trầu (2008), Giải thưởng Thơ Văn nghệ Quân đội 2021–2022, Giải thưởng Thơ viết về lực lượng Cảnh vệ Công an nhân dân 2023, Giải thưởng Thơ Nhịp điệu mới 2023 và Giải Nhất cuộc thi thơ Làm Chùa với chủ đề “Thơ ca và nguồn cội” năm 2026.

Ba bài thơ Nếu đi hết sông này, Trên con đường tóc và Thanh không mở ra hành trình đi sâu vào ký ức, mất mát và những suy tư hiện sinh của con người. Nếu đi hết sông này là khúc tưởng niệm thấm đẫm nỗi đau chiến tranh và những cuộc kiếm tìm không bao giờ dứt. Trên con đường tóc mang màu sắc siêu thực, khắc họa cô đơn và tổn thương của thân phận con người giữa vực thẳm tinh thần. Thanh không là cuộc đối thoại nội tâm về cội nguồn, gia đình, ký ức và sự tan biến của bản ngã, để rồi lắng lại trong một miền tĩnh lặng đầy ám ảnh và chiêm nghiệm.

NẾU ĐI HẾT SÔNG NÀY

Ở đây không bóng một ngọn núi
ngồi tựa mạn đò trăng lênh đênh
nếu đi hết sông này ta có gặp
người lính cầm trăng ngồi khóc thịt da mình
Nếu đi hết sông này
ngẫm bóng những tàng xanh buốt nhức
có thấy lá đò năm xưa xoáy dòng sóng đục
cột sào xiêu dáng mẹ Hậu Giang
Nếu đi hết sông này
con chim nước sớm mai bặt lặng
mắt xứ sở dềnh lênh
vành tang tím lục bình tử biệt
em gái nhỏ bấy giờ em chỉ biết
hôn vội vàng người trai trên bến sông
Bấy nhiêu cuộc đi thăm thẳm không cùng
ngoái lại giàn nước mắt
bên kia bờ
súng đạn xoáy cày ruột đất
nhiều năm sau
bao nhiêu người không về
quành quạnh trăng trời lành lạnh bến khuya
Mẹ bảo: cứ đi hết sông này là ra tới biển
nên khôn nguôi những cuộc kiếm tìm
mẹ đi tìm con, vợ đi tìm chồng, anh đi tìm em…
cả người khuất đi tìm người khuất
linh hồn họ nhớ nhau
neo dọc triền sông
nước mắt, máu xương làm biển mặn trùng trùng
biển đợi sông mẹ đợi con vợ đợi chồng
nỗi nhớ trăng sào bồi lở bến mênh mông.

TRÊN CON ĐƯỜNG TÓC

người đàn bà đi trong đêm tối đen bằng tóc
trên con đường vô tận tết bằng muôn sợi tóc rụng
từ mái đầu nhỏ bé của nàng
nàng nhẹ như hơi thở
để con đường mỏng mảnh không bao giờ đứt
cứ nối dài mãi tựa nỗi đau trong tim đang rỉ máu
nuôi con đường chạy đến vô cùng
tóc có khi nào biết khóc?
tóc có khi nào biết cười?
có ai đó hỏi nàng. u âm miệng vực
nếu nàng ngã xuống trên sợi tóc
vực sâu giải thoát cho nàng
nhưng lúc này nàng đang nhón chân múa điệu đơn độc
những thanh âm vòng vọng hỏi nàng
hỏi nàng. hỏi nàng
còn đau không?
còn buồn không?
sợ hãi nữa không?
nhiều người muốn hỏi quá
họ xếp hàng trật tự và hồi hộp
như chờ chuyến tàu đưa họ sang cõi khác
hứa rằng ai cũng nhẹ như hơi thở
để chạy băng băng trên những con đường tóc rụng
từ chính mái đầu nhỏ bé của nàng

THANH KHÔNG

có đôi khi mải bay theo bầy ong mê mật
tôi đã đi xa thật xa khu vườn thơ ấu của mình
con đường cuồn cuộn một cuồng điên một thất vọng
hư tưởng bám đeo một cơn bão lốc
như gánh nặng lời nguyền mang tên miền đổ vỡ
cơn nước héo cỏ tàn cây gãy
vườn tôi không mùa hoa chữ
cái chữ làm con mèo hoang lang thang
chữ quên mình từng là lụa là nước là hoa
chữ quên mình là lúa ngô, quả thị gọi mùa thu, hoa mùi thơm hương Tết
tai nấm nhĩ còng queo trong nắng hanh tháng chạp
con mèo không còn tìm đâu thấy mùi tro căn bếp nhà mình
ngạt thở trong tôi mỗi lần nhớ lời ru
ngực đắng thắt giữa cơn thèm kỉ niệm
ấu thơ kẹo ngọt, hiện tại lũ quét
tôi là bức tường đang xói lở
hay kẻ sẩy chân té chìm
về hồng hoang mắt nhắm
trùng trập đau hoang
đau hoang mộng trắng
còn bao nhiêu cánh ong rồi sẽ bay về
ý nghĩ đóng băng trên cánh hoa hồng cổ
tháng mười nào hanh hao ngọt gió
thóc vàng xôn xao nắng, mùi rơm nếp thơm vào tóc tơ
còn bao nhiêu tiếng chim, ngọn gió, những quả mọng cành hương
bóng mẹ tôi trong chiều phơi nếp giống
mùa hươm vàng trên mái ngói nâu trầm
tôi biết mẹ rồi sẽ đến ngày từ biệt
cha liệu có về khi tôi đốt trầm hương
đêm ấy tôi mơ
không phải mẹ cha, mà chính tôi nằm trong chụp kính
cánh đồng trong suốt cánh đồng
tinh thuỷ bầu không
chớp liệng bầu không
một trời chim xanh cốm
người bán rong trong thành phố mặt trùm kín khẩu trang
phóng sinh ư?
cánh đồng chiều nay lúa chín
trong tôi bay bóng những linh hồn
tôi không sao gọi được
mẹ!
cha!
không sao gọi được
vườn tôi có tiếng gì thảng thốt
đôi chim xanh cốm bay lạc
hay một cuộc thoát tử kiệt cùng?
tôi hỏi chữ của tôi
hỏi chữ
chữ quay ngược cợt cười
thanh hỏi nhũn
dấu huyền treo
dấu ngã nằm co
thanh sắc lao đi
dấu than câm
dấu nặng chìm
còn lại thanh không