Chùm thơ là tiếng nói lắng sâu về con người trong thử thách và hồi sinh: từ hình ảnh cán bộ Công an giữa cuồng phong lũ dữ, những gian hàng 0 đồng nơi biên viễn, đến sức bật bền bỉ của quê hương sau mất mát. Thơ giàu nhịp điệu, ngôn ngữ tiết chế mà ám ảnh, đặt danh dự, nghĩa tình và sự sống ở trung tâm cảm xúc.
Đỗ Thượng Thế hiện sống và dạy học tại Đà Nẵng, hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Thơ của anh bền bỉ theo đuổi mạch nhân văn, gắn số phận con người với đất đai, cộng đồng và trách nhiệm xã hội.
Các tác phẩm đã xuất bản: Trích tôi; Như cỏ dại/ như lá úa/ như cây xanh; Dưới tấm trần rỉ mưa; Trên lá sâu vẽ bùa.
Giải thưởng tiêu biểu: Giải C cuộc thi thơ Văn nghệ Quân đội; Giải B cuộc thi thơ Mực Tím; Giải Ba Thơ ca và nguồn cội; 02 Giải thưởng Văn học Nghệ thuật Đất Quảng; Giải Nhì Haiku Việt – Nhật; Giải Ba Nhân nghĩa đất phương Nam.
GIỮA CUỒNG PHONG LŨ DỮ
Nước vỡ tung đêm qua như ngôn ngữ không ai phiên dịch
cuốn tất cả thành bản đồ của hoang mang
giữa dòng nước mù sẫm ấy
các anh bước đi
băng qua chính mình bị kéo dài vô tận
chiếc áo xanh đẫm nước
có sức nặng không thể gọi tên
đè lên vai
lời thắt thỏm cầu cứu như bị gió mưa nuốt chửng
Những mái nhà vừa bị xé đôi
bị bứng khỏi đất
lúa gạo, trâu bò trôi xuôi cùng chăn màn, sách vở…
mỗi đồ vật là một đoạn đời, số phận
là mồ hôi, máu xương và kí ức…
như bao bàn tay chơi vơi chới với
Nước như vỡ đập từ vũ trụ tối mù trút đổ
nện từng cơn xuống lưng
toàn bộ định mệnh đang cố bẻ gãy
nhưng dáng các anh vẫn thẳng
là đường kẻ cuối cùng của đất trời không chịu cong vênh
Các anh là cột mốc của miền hy vọng
chân cắm sâu trong nước bạc bùn đen
mồ hôi hòa vào mưa bão
mưa bão cuộn sôi ý chí
Tiến lên!
phía trời nước dập dồn
nụ cười đôi khi giữ lại thăng bằng
ngực ướt lạnh nhưng trái tim cháy đỏ
đi giữa cuồng phong lũ dữ
là đi giữa danh dự lời thề
bởi sứ mệnh không cần ai nhắc
vì bình yên
chính là nơi các anh đánh đổi đời mình.
HÁT “CHA CHẤP” VỀ GIAN HÀNG 0 ĐỒNG VÙNG BIÊN VIỄN
Ơ… rừng ơi…
mở tai đá
mở tai cây
mở tai con mang
con thác…
– Nghe… hớ nghe…
Từ miền xa
băng đèo
lội suối
qua mấy lần mặt trời đi ngủ
qua mấy lần kơ tia hót rẫy
cán bộ áo xanh
lên đây với buôn làng
thành người nhà
thành người Giàng
– Ơ… Người Giàng! Người Giàng!…
Từ đồng lương
bớt lại
từ bữa ăn
nhường ra
gom từng hạt gạo
gom áo quần
chiếu chăn
xếp từng quyển vở
từng đôi dép nhỏ
mở một gian hàng
bán – không lấy tiền
– Rừng biết… rừng biết…
Ơ… suối ơi…
chảy chậm…
chảy chậm…
soi lấy bàn tay
soi lấy bàn chân
lạnh áo tìm đến
bụng đói
có hạt cơm chờ trẻ nhỏ
đi qua cổng chữ
sách vở mở miệng
chữ mọc lên
như hạt rẫy biết đi
như ché chum đầy
biết nói…
– Buôn làng thấy…
Ơ… núi già…
núi im hạt lúa
nhà sàn nghèo
nhưng khói còn mơ cao
trống chiêng
còn chảy trong ngực đất
Người đến
không gọi là cho…
chỉ đặt xuống sàn nứa
một gùi thương
biết sưởi lòng
rừng không gọi ơn
rừng gọi nghĩa…
– Nghĩa người, nghĩa người!…
Ơ… đêm mịt mờ biên viễn…
dài… dài…
các anh là cột mốc
dựng bằng yêu thương
mắt thức cùng sao lạnh
cúi đầu trước buôn
như cúi trước rừng thiêng
những bước chân
tận tuỵ
giữ lửa…
– Ơ… không tắt! Ơ… không tắt!…
– Không tắt!…
– – – – – – – –
(*) Là làn điệu dân ca truyền thống của các dân tộc tiểu số miền núi mang tính đối đáp, nghi lễ, sinh hoạt cộng đồng thể hiện tình yêu cuộc sống lao động và đôi lứa.
QUÊ HƯƠNG LÊN XANH
Trên lớp phù sa còn mùi nước dữ
Ngày mở bung thảm non trên đồng
Đời gieo cấy giấc mơ màu lộc biếc
Từ bùn nâu mạnh mẽ mọc nên
Tờ mờ sớm khói lam quàng lên bếp
Hơi ấm dỗ dành xuân mới nở ra
Hạt gạo thơm trong nồi thổn thức
Ánh lửa reo sương gió hiền hòa
Dựng lại những mái nhà sáng trong nắng mới
Hàng tre pheo lưu vết nước ngang trời
Con nít đùa vui trên bờ kênh vừa đắp
Gọi tiếng chim về cây nhốm lên tươi
Bao tổn thất tột cùng không thành tiếng
Ngấn thẳm sâu mắt mẹ, mắt cha
Những điều nằm lại trong nỗi buồn nước bạc
Năm tháng rồi sẽ liền thịt da
Đất không hỏi gì với thoái lui gục ngã
Đất chỉ cần hạt giống biết tin nhau
Dù vách đá nhưng mầm non len sự sống
Xanh đến đau trong lặng lẽ nhiệm màu
Dẫu thưa tiếng gà, mặt trời vẫn dậy
Soi bóng mình trên ruộng lúa xinh tươi
Từ phù sa, từ nhọc nhằn, mất mát…
Quê hương lên xanh – nhẹ cả chân trời.
